Czy wiesz że?...

...planując działania swojej organizacji możesz inspirować się sukcesami innych? Zajrzyj do działu "Dobre praktyki" - czytaj i inspiruj się!

Partnerem w projekcie jest

zuwp

Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym Drukuj Email
środa, 17 kwietnia 2013 10:03

Ustawa jest wynikiem prac Komisji Mniejszości Narodowych i Etnicznych działającej w Sejmie Rzeczypospolitej Polskiej. Głównym inicjatorem prac nad ustawą był Jacek Kuroń. ustawa

Warto wiedzieć, że prace nad ustawą trwały w zasadzie od 1989 r., kiedy to ogłoszony został dokument „O potrzebach mniejszości narodowych w Polsce”.

Pierwszy projekt został jednak przygotowany dopiero na przełomie 1993 i 1994 r. Jego autorem był zespół Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. Następnie prace nad projektem rozpoczęła powołana w ramach Komisji Mniejszości Narodowych i Etnicznych podkomisja do spraw ustawy o mniejszościach narodowych. Prace trwały przez II i III kadencję Sejmu. Ostatecznie pierwszy projekt został zgłoszony 16 września 1998 r. Składał się z 30 artykułów regulujących kwestie ogólne, języka, kultury, oświaty oraz Organu ds. mniejszości narodowych i etnicznych – dokument nie został przyjęty. Jak zauważył prof. dr hab. Grzegorz Janusz (współautor pierwszego projektu ustawy i uczestnik dalszych prac nad ustawą), zaważyły na tym takie czynniki jak: brak woli politycznej uchwalenia takiej ustawy, autorstwo grupy poselskiej o zbyt małym zasięgu oddziaływania; duża rotacja członków komisji sejmowej, od której zależne były prace i ewentualne przyjęcie ustawy; zachodzące zmiany w strukturze i kompetencjach rządu. Niemniej był to ważny dokumenty, gdyż  to w nim po raz pierwszy wskazano mniejszości, które mogą być objęte przepisami prawa i wymieniono je w podziale na mniejszości narodowe i etniczne. Kolejne projekty ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych w Rzeczypospolitej Polskiej były zgłaszane:  11 stycznia 2002 r. oraz  5 listopada 2004 r. (wówczas  w tytule projektu wpisano, że chodzi o ustawę o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym).

Ostatecznie ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym została przyjęta 6 stycznia 2005 roku. Ustawa zawiera definicję pojęć „mniejszość narodowa” i „mniejszość etniczna”, a także wylicza grupy narodowe i etniczne uznawane za mniejszości w myśl prawa. Ustawa określa: przepisy ogólne (cel ustawy, rozumienie pojęć, dobrowolność przynależności do mniejszości, zakaz dyskryminacji i asymilacji), możliwość i zasady używania języka mniejszości, zagadnienia finansowania oświaty i kultury mniejszości, funkcjonowanie języka regionalnego, wyznacza organy państwa odpowiedzialne za sprawy mniejszości narodowych i etnicznych.

 

 

Zgodnie z art. 31, ust. 3. Minister właściwy do spraw wyznań religijnych oraz mniejszości narodowych i etnicznych przygotowuje, nie rzadziej niż raz na dwa lata, raport dotyczący sytuacji mniejszości w Rzeczypospolitej Polskiej, uwzględniając informacje, o których mowa w ust. 1. Raport podlega zaopiniowaniu przez Komisję Wspólną. Pierwszy, najobszerniejszy, raport opublikowano w 2007 roku, kolejny – opublikowany w 2009 roku, raport mieści aktualizacje/zmiany wobec danych zawartych w pierwszym. Ostatni (trzeci) raport opublikowany w 2011 roku można znaleźć na stronie MAiC. Zgodnie z harmonogramem publikacji kolejnego raportu można się spodziewać w roku 2013.

Pobierz ustawę w formacie PDF.

Pobierz Raporty z kolejnych lat.

Chcesz wiedzieć więcej? Pobierz lekcję o Ustawie... w formacie PDF.

Na podstawie: Grzegorz Janusz, Ochrona praw mniejszości narodowych w Europie, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2011, i Ustawa z dnia 6 stycznia 2005 r. o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym - oprac. Katarzyna Waszczyńska.

Zdjęcie: K. Waszczyńska.

Materiał graficzny: Fundacja Edukacja dla Demokracji

 
Reklama